Matura pod lupą.
Poradnik dla maturzystów
Materiały pochodzą z informatora maturalnego
1. Po co jest wprowadzana „Nowa Matura”?
Nowy egzamin maturalny
jest wprowadzany, aby zapewnić:
a) jednolitość zadań i kryteriów oceniania w całym kraju,
b) porównywalność wyników,
c) obiektywizm oceniania (kodowane prace maturalne, oceniane przez zewnętrznych
egzaminatorów),
d) konieczność zdawania tylko raz egzaminu z danego przedmiotu, zamiast odrębnie
w szkole i odrębnie na uczelni.
2. Czy nowy egzamin maturalny będzie trudniejszy od starego egzaminu dojrzałości?
Nie, egzamin maturalny nie będzie trudniejszy od starego egzaminu dojrzałości, będzie inny. Otrzymane dwa lata przed egzaminem informatory pozwolą dokładnie poznać jego specyfikę.
3. Jakie są podstawowe zasady egzaminu maturalnego od roku 2005?
1. Egzamin maturalny
sprawdza wiadomości i umiejętności określone w Standardach wymagań
egzaminacyjnych.
2. Egzamin jest przeprowadzany dla absolwentów:
a) liceów ogólnokształcących od 2005 roku,
b) liceów profilowanych od 2005 roku,
c) techników od 2006 roku,
d) uzupełniających liceów ogólnokształcących od 2006 roku,
e) techników uzupełniających od 2007 roku.
3. Egzamin
jest przeprowadzany dwa razy w roku: w sesji zimowej i wiosennej.
4. Egzamin składa się z części ustnej, ocenianej przez nauczycieli w szkole i
części pisemnej, ocenianej przez egzaminatorów zewnętrznych.
5. Wybór przedmiotu zdawanego na egzaminie nie jest zależny od typu szkoły, do
której uczęszczał zdający, ani od przedmiotów nauczanych w tej szkole.
6. Harmonogram przebiegu egzaminów ustala dyrektor CKE i ogłasza go na stronie
internetowej CKE, nie
póĽniej niż 4 miesiące przed terminem egzaminu.
4. Jakie egzaminy
trzeba obowiązkowo zdawać na maturze?
1. Obowiązkowe są trzy egzaminy z:
a) języka polskiego – w części ustnej i pisemnej,
b) języka obcego nowożytnego – w części ustnej i pisemnej,
c) przedmiotu wybranego przez zdającego (zdawanego tylko w części pisemnej)
spośród następujących przedmiotów: biologia, chemia, fizyka i astronomia,
geografia, historia, historia muzyki, historia sztuki, matematyka, wiedza o
społeczeństwie, wiedza o tańcu.
2. Absolwenci szkół i oddziałów z nauczaniem języka danej mniejszości narodowej, oprócz obowiązkowych egzaminów wymienionych w punkcie 1., zdają dodatkowo egzamin z języka ojczystego w części ustnej i pisemnej.
5. Z jakich przedmiotów dodatkowych można zdawać maturę?
Absolwent może zdawać egzamin maturalny z jednego, dwóch lub trzech przedmiotów dodatkowych:
a) języka obcego nowożytnego, innego niż
obowiązkowy – w części ustnej i pisemnej,
b) języka grupy etnicznej – tylko w części ustnej lub tylko w części pisemnej
lub w obu częściach,
c) w części pisemnej z przedmiotów wymienionych w odpowiedzi 1c na pytanie 4.,
jeżeli nie wybrał ich jako przedmiotów obowiązkowych, a także z informatyki,
języka greckiego i kultury antycznej, języka łacińskiego i kultury antycznej.
6. Na jakim poziomie będzie można zdawać poszczególne egzaminy?
1. Egzamin z przedmiotów
obowiązkowych może być zdawany na poziomie podstawowym lub rozszerzonym z
wyjątkiem części ustnej języka polskiego, języka mniejszości narodowej, które są
zdawane na jednym poziomie, określonym w standardach wymagań egzaminacyjnych.
2. Egzamin z przedmiotów dodatkowych jest zdawany na poziomie rozszerzonym, z
wyjątkiem języka grupy etnicznej zdawanego w części ustnej na jednym poziomie.
3. Wyboru poziomu egzaminu w części ustnej z danego języka obcego zdający
dokonuje w pisemnej deklaracji składanej przewodniczącemu szkolnego zespołu
egzaminacyjnego na początku nauki w klasie maturalnej, a w części pisemnej ze
wszystkich przedmiotów obowiązkowych w czasie trwania egzaminu.
4. Zdawanie egzaminu w części pisemnej na poziomie rozszerzonym wymaga
rozwiązania zadań egzaminacyjnych zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dla poziomu
podstawowego oraz zadań egzaminacyjnych zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dla
poziomu rozszerzonego.
7. Gdzie można zdawać maturę?
1. Maturę zdaje się we
własnej szkole, chyba że dyrektor okręgowej komisji egzaminacyjnej wyznaczy inne
miejsce.
2. W szczególnych wypadkach może zaistnieć konieczność zdawania części ustnej
egzaminu z języków obcych poza własną szkołą (np. z powodu braku nauczycieli
danego języka).
3. Zdający, którzy ukończyli szkołę w latach poprzednich lub wyrazili wolę
zdawania egzaminu w innej szkole niż ukończona, są kierowani do szkoły lub
ośrodka egzaminacyjnego wyznaczonego przez komisję okręgową.
8. Kiedy można zdawać maturę?
Maturę można zdawać dwa razy w roku: w maju lub styczniu, według harmonogramu ustalonego przez dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej
9. Jakie warunki muszą być zapewnione w sali egzaminacyjnej?
1. Sala, w której jest przeprowadzany egzamin, musi spełniać warunki określone w przepisach bhp
i przepisach ppoż.
2. Przy stoliku może siedzieć wyłącznie jeden zdający.
3. Na stolikach w trakcie pisania mogą znajdować się jedynie arkusze
egzaminacyjne, przybory pomocnicze i pomoce dopuszczone przez dyrektora CKE.
4. Zdający chory lub niepełnosprawny w trakcie egzaminu może mieć na stoliku
leki i inne pomoce medyczne przepisane przez lekarza lub konieczne ze względu na
chorobę lub niepełnosprawność.
5. Posiłki dla zdających i egzaminatorów mogą być dostępne jedynie na zewnątrz
sali egzaminacyjnej poza czasem przeznaczonym na egzamin, z wyjątkiem
przypadków, o których mowa w pkt 4.
10. Jak powinien być zorganizowany egzamin?
1. W skład zespołu
nadzorującego przebieg egzaminu w danej sali wchodzi co najmniej trzech
nauczycieli, z tym że co najmniej jeden nauczyciel powinien być zatrudniony w
innej szkole. W skład zespołu nie mogą wchodzić nauczyciele danego przedmiotu
oraz wychowawca zdających.
2. Egzamin pisemny przebiega zgodnie z harmonogramem określonym przez CKE.
Szczegóły egzaminu z poszczególnych przedmiotów określa każdorazowo informacja
zawarta w arkuszu egzaminacyjnym. Czas egzaminu liczy się od przekazania
zdającym arkuszy egzaminacyjnych.
3. W czasie egzaminu pisemnego w sali egzaminacyjnej przebywają co najmniej
trzej członkowie zespołu nadzorującego.
4. W czasie egzaminu zdający nie powinni opuszczać sali egzaminacyjnej.
Przewodniczący zespołu może zezwolić na opuszczenie sali tylko w szczególnie
uzasadnionej sytuacji, po zapewnieniu warunków wykluczających możliwość
kontaktowania się zdającego z innymi osobami, z wyjątkiem osób udzielających
pomocy medycznej.
5. Członkowie zespołu nadzorującego przebieg egzaminu nie mogą udzielać
wyjaśnień dotyczących zadań egzaminacyjnych ani ich komentować.
6. W przypadku stwierdzenia niesamodzielnego rozwiązywania zadań egzaminacyjnych
przewodniczący zespołu egzaminacyjnego przerywa egzamin danej osoby i prosi o
opuszczenie sali egzaminacyjnej.
7. Arkusze egzaminacyjne są zbierane po zakończeniu
każdej części egzaminu.
11. Ile czasu będzie trwała matura?
Egzamin pisemny z jednego przedmiotu będzie trwał – w zależności od przedmiotu – nie dłużej niż 3 godziny dla poziomu podstawowego i nie dłużej niż 3 godziny dla poziomu rozszerzonego. Cała sesja egzaminacyjna będzie trwała od początku maja do końca czerwca i odpowiednio od początku stycznia do końca lutego. Sesja będzie się kończyć rozdaniem świadectw dojrzałości.
12. Jak sprawdzane są prace i ogłaszane wyniki matury?
1. Poszczególne arkusze
egzaminacyjne z każdej części egzaminu z danego przedmiotu są sprawdzane i
oceniane przez egzaminatorów zewnętrznych, przeszkolonych przez okręgowe komisje
egzaminacyjne i wpisanych do ewidencji egzaminatorów.
2. Wynik egzaminu jest wyrażony w procentach.
3. Wynik egzaminu z dodatkowego przedmiotu, o którym mowa w pytaniu 5. pkt c,
nie ma wpływu na zdanie egzaminu, ale odnotowuje się go na świadectwie
dojrzałości.
4. Komisja okręgowa sporządza listę osób, zawierającą uzyskane przez te osoby
wyniki, i przesyła ją do szkoły w celu ogłoszenia.
13. Kiedy egzamin maturalny uznawany jest za zdany?
Egzamin jest zdany, jeżeli zdający z każdego z trzech obowiązkowych egzaminów (w przypadku języków zarówno w części ustnej, jak i pisemnej), uzyskał minimum 30% punktów możliwych do uzyskania za dany egzamin na poziomie podstawowym. Warunek zdania egzaminu maturalnego dla osób zdających poziom rozszerzony jest ten sam, ponieważ każdy musi najpierw zdać egzamin na poziomie podstawowym.
14. Kiedy egzamin maturalny uznawany jest za niezdany?
Egzamin uważa się za
niezdany jeżeli:
a) zdający z któregokolwiek egzaminu obowiązkowego,lub jego części ustnej lub
pisemnej otrzymał mniej niż 30% punktów możliwych do uzyskania,
b) w trakcie egzaminu stwierdzono, że zdający pracuje niesamodzielnie i jego
egzamin został przerwany,
c) w trakcie sprawdzania egzaminator stwierdził niesamodzielność rozwiązywania
zadań egzaminacyjnych.
15. Czy niezdanie ustnej części jednego ze zdawanych języków przerywa zdawanie dalszej części egzaminu?
Nie przerywa. Zdający przystępuje do kolejnych egzaminów we wcześniej ogłoszonych terminach, natomiast niezdaną część ustną danego egzaminu zdaje w wybranej sesji egzaminacyjnej.
16. Czy prace maturalne po sprawdzeniu będą do wglądu dla zdającego?
Na wniosek zdającego komisja okręgowa udostępnia do wglądu sprawdzone arkusze, w miejscu i czasie określonym przez dyrektora OKE.
17. Czy można powtarzać niezdany egzamin?
1. Absolwent, który nie
zdał egzaminu z określonego przedmiotu, może przystąpić ponownie do egzaminu z
tego przedmiotu w kolejnych sesjach egzaminacyjnych przez 5 lat.
2. Po upływie 5 lat od daty pierwszego egzaminu absolwent, o którym mowa w pkt
1., zdaje powtórny egzamin w pełnym zakresie.
3. Przy powtórnym egzaminie z przedmiotu wybranego absolwent może wybrać inne
przedmioty
18. Czy można poprawiać wynik uzyskany na egzaminie?
Absolwent, który chce podwyższyć wynik egzaminu w części pisemnej z jednego lub kilku przedmiotów, ma prawo przystąpić ponownie do egzaminu w kolejnych sesjach.
19. Kiedy można powtórnie przystąpić do egzaminu, jeśli został on przerwany?
Absolwent, który nie przystąpił do egzaminu lub przerwał egzamin, ma prawo przystąpić do egzaminu w kolejnych sesjach egzaminacyjnych w styczniu lub maju każdego roku.
20. Kto może być zwolniony z egzaminu z danego przedmiotu?
1. Laureaci i finaliści
olimpiad przedmiotowych są zwolnieni z egzaminu z danego przedmiotu.
2. Laureatom i finalistom olimpiad uprawnienie wymienione w pkt 1. przysługuje
także wtedy, gdy przedmiot nie był objęty szkolnym planem nauczania danej
szkoły.
3. Osoba zwolniona z egzaminu będzie miała na świadectwie dojrzałości w rubryce
danego przedmiotu wpisaną informację o uzyskanym na olimpiadzie tytule.
21. Czy – oprócz olimpiad – istnieją inne podstawy do zwolnień z egzaminu lub jego części?
Nic, poza wynikami z olimpiady, nie będzie mogło być podstawą do zwolnienia z egzaminu maturalnego.
22. Jaki wpływ na świadectwo maturalne będą miały oceny uzyskane w szkole ponadgimnazjalnej?
Oceny uzyskane w szkole ponadgimnazjalnej znajdą się na świadectwie ukończenia szkoły, natomiast na świadectwie dojrzałości będą zamieszczone tylko wyniki egzaminów maturalnych i wyniki olimpiady, o ile będą podstawą zwolnienia z danego egzaminu.